Τρόμος στη Γορίτσα: Αγέλη αγριογούρουνων περικύκλωσε τρία παιδιά. Τι κάνουμε αν βρεθούμε μπροστά σε αγριογούρουνο

medlabnews.gr iatrikanea 

Στιγμές μεγάλης αγωνίας έζησαν τρία παιδιά ηλικίας 13 έως 15 ετών στη Γορίτσα Βόλου, όταν βρέθηκαν αντιμέτωπα με αγέλη αγριογούρουνων. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, το περιστατικό σημειώθηκε στον λόφο της Γορίτσας, πάνω από τη Λέσχη Ειδικών Δυνάμεων, όταν τα παιδιά περικυκλώθηκαν από τα ζώα και αναγκάστηκαν να ανέβουν σε βράχο για να προστατευθούν.

Το περιστατικό δεν είναι μεμονωμένο. Τα τελευταία χρόνια οι εμφανίσεις αγριογούρουνων κοντά σε κατοικημένες περιοχές έχουν γίνει συχνότερες, ιδιαίτερα σε περιοχές με δασικές εκτάσεις, λόφους, ρέματα, κάδους απορριμμάτων ή εγκαταλελειμμένα οικόπεδα όπου τα ζώα μπορούν να βρουν τροφή. Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο την ύπαιθρο, αλλά πλέον και περιαστικές περιοχές.

Τα αγριογούρουνα συνήθως δεν επιτίθενται χωρίς λόγο. Μπορούν όμως να γίνουν επικίνδυνα όταν αιφνιδιαστούν, όταν νιώσουν παγιδευμένα ή όταν υπάρχουν μικρά χοιρίδια μαζί τους. Σε αυτή την περίπτωση, τα ενήλικα ζώα μπορεί να αντιδράσουν αμυντικά για να προστατεύσουν τα μικρά τους.

Τι πρέπει να κάνετε αν συναντήσετε αγριογούρουνο

Το πρώτο και πιο σημαντικό είναι να μην πανικοβληθείτε. Δεν τρέχουμε, δεν φωνάζουμε, δεν κάνουμε απότομες κινήσεις και δεν προσπαθούμε να διώξουμε το ζώο. Απομακρυνόμαστε αργά, κρατώντας όσο γίνεται μεγαλύτερη απόσταση.

Δεν πλησιάζουμε το αγριογούρουνο για να το φωτογραφίσουμε ή να το τραβήξουμε βίντεο. Δεν χρησιμοποιούμε φλας, γιατί μπορεί να το τρομάξει ή να το εκνευρίσει. Δεν του πετάμε φαγητό και δεν το ταΐζουμε, επειδή έτσι το ζώο συνδέει τον άνθρωπο με τροφή και επιστρέφει πιο εύκολα σε κατοικημένες περιοχές.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν βλέπουμε θηλυκό αγριογούρουνο με μικρά. Σε αυτή την περίπτωση η ασφαλέστερη αντίδραση είναι η ήρεμη υποχώρηση, χωρίς καμία προσπάθεια προσέγγισης. Οι επίσημες οδηγίες προφύλαξης επισημαίνουν ότι δεν πρέπει να αντιμετωπίζουμε τον αγριόχοιρο σαν κατοικίδιο και δεν πρέπει να του προσφέρουμε τροφή.

Τι να κάνουν οι γονείς και τα παιδιά

Τα παιδιά πρέπει να γνωρίζουν ότι, αν δουν αγριογούρουνο, δεν πρέπει να το πλησιάσουν από περιέργεια. Δεν πρέπει να το κυνηγήσουν, να το πετροβολήσουν, να του φωνάξουν ή να επιχειρήσουν να το βιντεοσκοπήσουν από κοντά.

Αν βρίσκονται σε λόφο, πάρκο ή δασική περιοχή και δουν αγέλη, πρέπει να μείνουν μαζί, να απομακρυνθούν αργά και να καλέσουν άμεσα έναν ενήλικα ή την Αστυνομία/Πυροσβεστική αν νιώθουν ότι κινδυνεύουν. Αν υπάρχει κοντά ασφαλές υπερυψωμένο σημείο, όπως βράχος ή περιφραγμένος χώρος, μπορούν να κινηθούν προς αυτό χωρίς τρέξιμο και χωρίς πανικό.

Τι πρέπει να κάνουν οι κάτοικοι περιοχών όπου εμφανίζονται αγριογούρουνα

Οι κάδοι απορριμμάτων πρέπει να παραμένουν κλειστοί και να μη μένουν σακούλες σκουπιδιών έξω από αυτούς. Δεν πρέπει να αφήνονται τροφές για ζώα σε αυλές ή κοινόχρηστους χώρους, γιατί προσελκύουν άγρια ζώα. Σε σπίτια κοντά σε δασικές ή περιαστικές περιοχές, ο φωτισμός στον εξωτερικό χώρο και η σωστή περίφραξη μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο προσέγγισης. Αν υπάρχουν συχνές εμφανίσεις, οι κάτοικοι πρέπει να ενημερώνουν τον δήμο, το δασαρχείο ή τις αρμόδιες αρχές.

Προσοχή και στους οδηγούς

Τα αγριογούρουνα μπορεί να πεταχτούν ξαφνικά στον δρόμο, κυρίως τη νύχτα ή τις πρώτες πρωινές ώρες. Οι οδηγοί πρέπει να μειώνουν ταχύτητα σε σημεία όπου έχουν καταγραφεί διελεύσεις ζώων, να χρησιμοποιούν σωστά τα φώτα και να μην επιχειρούν απότομους ελιγμούς που μπορεί να προκαλέσουν σοβαρότερο ατύχημα. Οι οδηγίες των αρχών τονίζουν την ανάγκη ιδιαίτερης προσοχής σε περιοχές διέλευσης αγριογούρουνων.

Το περιστατικό στη Γορίτσα είναι μια ισχυρή υπενθύμιση ότι η συνύπαρξη ανθρώπων και άγριας ζωής στις παρυφές των πόλεων χρειάζεται ενημέρωση, ψυχραιμία και σωστή πρόληψη. Το αγριογούρουνο δεν είναι ζώο για προσέγγιση, φωτογραφίες ή τάισμα. Είναι άγριο ζώο και χρειάζεται απόσταση, σεβασμό και προσοχή.

Πρώτες βοήθειες δηλητηρίασης από ουσίες, φάρμακα, εντομοκτόνα, είδη καθαρισμού, μονοξείδιο του άνθρακα.

του Κωνσταντίνου Λούβρου, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Δηλητήριο είναι κάθε ουσία που μπορεί να εισέλθει στον οργανισμό με οποιοδήποτε τρόπο και σε τέτοια ποσότητα ώστε να προκαλέσει βλάβη της υγείας ή και θάνατο.

Η δηλητηρίαση μπορεί να συμβεί από φάρμακα, καθαριστικά, καυστικές ουσίες, εντομοκτόνα, μονοξείδιο του άνθρακα, αλκοόλ, χαλασμένα τρόφιμα ή άλλες χημικές ουσίες. Σε κάθε υποψία δηλητηρίασης, το πρώτο βήμα είναι να κρατήσουμε την ψυχραιμία μας, να απομακρύνουμε τον ασθενή από την πηγή έκθεσης όταν είναι ασφαλές, να εντοπίσουμε την ουσία και την ποσότητα, και να καλέσουμε άμεσα το Κέντρο Δηλητηριάσεων 210 7793777 ή το 166 αν υπάρχουν απώλεια συνείδησης, σπασμοί, δύσπνοια ή σοβαρά συμπτώματα. Ιδιαίτερα σημαντικό: δεν προκαλούμε εμετό χωρίς οδηγία ειδικού, ειδικά αν πρόκειται για καυστικές ουσίες, πετρελαιοειδή, κώμα, σπασμούς ή εγκυμοσύνη

 Δηλητηριάσεις μπορεί να συμβούν κατά λάθος (συχνά στα παιδιά) ή σκόπιμα (απόπειρα αυτοκτονίας ή σπάνια για εγκληματικούς σκοπούς). Οι ουσίες πού μπορούν να προκαλέσουν δηλητηρίαση είναι πολλές, όπως φάρμακα, γεωργικά φάρμακα, εντομοκτόνα, είδη καθαρισμού, ναφθαλίνη, μονοξείδιο του άνθρακα και πολλά άλλα.

Η βαρύτητα μιας δηλητηρίασης εξαρτάται από:

1. Την ποσότητα του δηλητηρίου
2. Το είδος και την τοξικότητα του δηλητηρίου (π.χ. διεγερτικά – κατασταλτικά)
3. Το χρόνο που παραμονής της ουσίας στον οργανισμό
4. Το άδειο ή γεμάτο στομάχι
5. Τον εθισμό στην τοξική ουσία

Γενικά μέτρα για την αντιμετώπιση των δηλητηριάσεων

Σε κάθε περίπτωση, όπου υπάρχει υπόνοια ότι ένα άτομο έχει πάρει κάποιο δηλητήριο, πρέπει να ενεργήσουμε με ταχύτητα, αλλά χωρίς πανικό. Να βρούμε τι έγινε ακριβώς, ποιο ήταν το δηλητήριο και ποια η ποσότητά του. Κάθε ενδεικτικό σημείο, π.χ. το χρώμα του μπουκαλιού, το σχήμα του φαρμάκου, η μυρωδιά κ.ά., έχει σημασία για να εντοπισθεί η δηλητηριώδης ουσία.
Αν το άτομο έχει εισπνεύσει δηλητηριώδη αέρια (π.χ., μονοξείδιο του άνθρακα, φωταέριο, υγραέριο ή άλλους δηλητηριώδεις ατμούς), το πρώτο πού πρέπει να γίνει είναι να απομακρυνθεί από το μολυσμένο περιβάλλον και να βρεθεί σε καθαρό αέρα. Αν δεν αναπνέει, είναι απαραίτητο να γίνει τεχνητή αναπνοή. Παράλληλα, θα πρέπει να ειδοποιηθεί γιατρός ή να μεταφερθεί το θύμα σε νοσοκομείο.
Αν το δηλητήριο έχει ληφθεί από το στόμα, τότε θα πρέπει να το απομακρύνουμε από το στομάχι πριν απορροφηθεί από τον οργανισμό. Αυτό μπορεί να γίνει με το να προκαλέσουμε εμετό. Προηγουμένως πρέπει να δώσουμε στο άτομο πού έχει πάρει το δηλητήριο γάλα ή νερό, ώστε να αραιωθεί η ποσότητα του δηλητηρίου
πού βρίσκεται στο στομάχι. Για να προκαλέσουμε εμετό αρκεί μερικές φορές να ερεθίσουμε με ένα αντικείμενο όχι αιχμηρό (π.χ., ένα κουταλάκι) το πίσω μέρος της κοιλότητας του στόμα- τος στην αρχή του λαιμού. Το καλύτερο, όμως, μέσο για να προκληθεί εμετός είναι το σιρόπι ιπεκακουάνας, ένα φάρμακο πού θα πρέπει να βρίσκεται σε όλα τα σπίτια. Το Σιρόπι ιπεκακουάνας έχει μια μακρά ιστορία ως θεραπεία για δηλητηρίαση σε παιδιά και ενήλικες . Το σιρόπι λειτουργεί προκαλώντας έμετο , γενικά μέσα σε 30 λεπτά από την κατάποση Είναι σημαντικό να μην χρησιμοποιηθεί το σιρόπι ιπεκακουάνας αν δεν ξέρετε ακριβώς τι δηλητηριώδη ουσία κατάποση Η χρησιμοποίηση του φαρμάκου πρέπει να γίνει έπειτα από οδηγία του γιατρού ή του Κέντρου Δηλητηριάσεων. 

Απαγορεύεται να προκαλέσουμε εμετό σε περιπτώσεις που το άτομο έχει πάρει ισχυρές καυστικές ουσίες, όπως νέφτι, διαβρωτικά, αποστάγματα πετρελαίου, ακουαφόρτε, βιτριόλι ή καυστική ποτάσα, ή αν το άτομο βρίσκεται σε κωματώδη κατάσταση ή έχει σπασμούς. 

Αν ο δηλητηριασμένος κάνει εμετό, του δίνουμε 5-15 χάπια άνθρακα (καρβουνάκια), πού προσροφούν το δηλητήριο. Τον άνθρακα τον δίνουμε ακόμα και αν έχουν περάσει αρκετές ώρες από τη λήψη του δηλητηρίου. Αν το άτομο βρίσκεται σε κώμα, τότε προσέχουμε την αναπνοή του και αν χρειασθεί, του κάνουμε τεχνητή αναπνοή. Επίσης προσέχουμε να μην κρυώσει, σκεπάζοντάς το με κουβέρτα.

Α. ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΠΤΙΚΟ 

α. Απορροφώμενα Δηλητήρια Πρώτες Βοήθειες:

1. Διατηρήστε την ψυχραιμία σας και πάρτε πληροφορίες από τον ίδιο τον πασχόντα ή τους παραβρισκομένους, για το είδος του δηλητηρίου, την ποσότητα, το χρόνο που πέρασε από τη στιγμή της λήψης του.
2. Καλέστε το Κέντρο Δηλητηριάσεων 210-7793777.
3. Ενεργήστε σύμφωνα με τις οδηγίες του Κέντρου

β. Καυστικά Δηλητήρια Πρώτες Βοήθειες:

1. Καλέστε το Κέντρο Δηλητηριάσεων 210-7793777
2. Απαγορεύεται αυστηρά η πρόκληση εμέτου
3. Αραιώστε την καυστική ουσία δίνοντας κρύο νερό ή γάλα γουλιά-γουλιά.
4. Φροντίστε για τη γρήγορη μεταφορά στο Νοσοκομείο.

Η πρόκληση εμέτου απαγορεύεται:
1. Σε ασθενείς που βρίσκονται σε κώμα
2. Σε ασθενείς που εμφανίζουν σπασμούς
3. Σε εγκυμονούσες
4. Σε λήψη διαβρωτικών ουσιών (π.χ. καυστικά)

Β. ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ

Ιδιαίτερα επικίνδυνη και πιο συχνή είναι η δηλητηρίαση με μονοξείδιο του άνθρακα (CO) που παράγεται από την ατελή καύση του άνθρακα.
Πρώτες Βοήθειες:

1. Καλύψτε τη μύτη και το στόμα πριν εκτεθείτε στον κίνδυνο (για απομάκρυνση του θύματος από το χώρο) αφού προηγουμένως ενημερώσετε κάποιον
2. Ανοίξτε διάπλατα τα παράθυρα.
3. Κλείστε το σημείο διαρροής, εφόσον μπορείτε. Μην χρησιμοποιήσετε αναπτήρα ή σπίρτα διότι υπάρχει κίνδυνος έκρηξης.
4. Μεταφέρετε τον πάσχοντα το γρηγορότερο δυνατό σε καθαρό αέρα.
5. Ελέγξτε τα ζωτικά σημεία του πάσχοντα και αν δεν έχει σφυγμό και αναπνοή εφαρμόστε ΚΑΡΠΑ.
6. Φροντίστε για την άμεση μεταφορά του πάσχοντα σε Νοσοκομείο, για την υποστήριξη των ζωτικών λειτουργειών και χορήγηση Ο2.

Γ. ΔΗΛΗΤΗΡΙΑ ΕΙΣΕΡΧΟΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΔΕΡΜΑ

Υπάρχουν αρκετά δηλητήρια (όπως εντομοκτόνα, ζιζανιοκτόνα, τρωκτικοκτόνα κ.α.) που έχουν την ικανότητα να διαπερνούν το φραγμό του δέρματος και απορροφώμενα να προκαλούν στον οργανισμό δηλητηρίαση. Κάποιες δηλητηριάσεις είναι πολύ σοβαρές και χρήζουν άμεσης ματαφοράς σε νοσοκομείο.
Πρώτες Βοήθειες:
1. Αφαιρέστε τα ρούχα που έχουν ποτιστεί με το φάρμακο.
2. Καθαρίστε πολύ καλά το δέρμα με τρεχούμενο νερό και σαπούνι.
3. Φροντίστε για τη γρήγορη μεταφορά στο Νοσοκομείο.

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ ΑΠΟ ΟΙΝΟΠΝΕΥΜΑ

Διακρίνεται στην οξεία δηλητηρίαση (μέθη) και στη χρόνια δηλητηρίαση, όπου πλέον μιλάμε για αλκοολισμό.
Πρώτες Βοήθειες:
1. Προκαλέστε εμετό
2. Χορηγήστε γλυκά ροφήματα, όπως ζαχαρόνερο, πορτοκαλάδα κ.α.
3. Διατηρήστε τον πάσχοντα ζεστό
4. Μεταφέρετε τον πάσχοντα γρήγορα στο νοσοκομείο αν έχει χάσει τις αισθήσεις του, αφού τον τοποθετείστε σε θέση ανάνηψης

ΤΡΟΦΙΚΗ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ

Τροφική δηλητηρίαση μπορεί να προκληθεί είτε από τροφές που είναι δηλητηριώδεις από τη φύση τους, είτε από τροφές που έχουν υποστεί αλλοίωση από την κακή συντήρηση και την ανάπτυξη μικροβίων σ’ αυτές.
Πρώτες Βοήθειες:
1. Προκαλέστε έμετο.
2. Χορηγείστε, μετά τον έμετο, ενεργό άνθρακα.
3. Αντιμετωπίστε τη διάρροια με τροφές όπως ρύζι, φρυγανιά, βρασμένη πατάτα, βρασμένο καρότο, κομπόστα μήλο, μπανάνα.
4. Αντιμετωπίστε την αφυδάτωση με έτοιμα φαρμακευτικά σκευάσματα ή χορηγήστε άφθονα υγρά, τσάι με λεμόνι, αναψυκτικά τύπου cola (χωρίς ανθρακικό) γουλιά γουλιά.

5. Φροντίστε για τη σταδιακή επανασίτιση.

Διαβάστε επίσης

• Τι πρέπει να κάνετε αν πάθετε τροφική δηλητηρίαση. Ποια τα συμπτώματα που προκαλεί το χαλασμένο φαγητό; 
• Πυρετός, διάρροιες μπορεί να οφείλονται σε άπλυτα λαχανικά ή κακοσυντηρημένα τρόφιμα. Τι είναι και πώς αντιμετωπίζεται η Σαλμονέλωση
• Tροφική δηλητηρίαση: 20 συνηθισμένα και ασυνήθιστα αίτια. Ποιά είναι τα συμπτώματα και πως μπορούμε να προστατευτούμε;
• Η δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα μπορεί να προκαλεί απώλεια μνήμης, αλλεργικές αντιδράσεις, πίεση, κατάθλιψη, αλλαγή συμπεριφοράς, κούραση, αϋπνία και αύξηση χοληστερίνης. Αποτοξίνωση και πρόληψη
• Γιατί προκαλεί ασφυξία η Δηλητηρίαση από Μονοξείδιο του Άνθρακα; Τι πρέπει να κάνετε για να την αντιμετωπίσετε και πώς προλαμβάνεται;
• Οι διαφορετικές εκδοχές θέρμανσης και η επικινδυνότητα τους. Η αιθαλομίχλη από την καύση των τζακιών και τι περιέχει.
• Γιατί προκαλεί ασφυξία η Δηλητηρίαση από Μονοξείδιο του Άνθρακα; Τι πρέπει να κάνετε για να την αντιμετωπίσετε και πώς προλαμβάνεται;
• Πυρετός, διάρροιες μπορεί να οφείλονται σε άπλυτα λαχανικά ή κακοσυντηρημένα τρόφιμα. Τι είναι και πώς αντιμετωπίζεται η Σαλμονέλα

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2014 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κωνσταντίνος Λούβρος, M.D.

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026

Δηλητηρίαση από υδράργυρο: συμπτώματα, πού βρίσκεται και τι κάνουμε αν σπάσει θερμόμετρο

Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Ο υδράργυρος είναι βαρύ μέταλλο (χημικό σύμβολο Hg) με σημαντική τοξικότητα για τον άνθρωπο και το περιβάλλον. Υπάρχει σε τρεις βασικές μορφές: στοιχειακός υδράργυρος, ανόργανος υδράργυρος και οργανικός υδράργυρος, κυρίως μεθυλυδράργυρος. Η έκθεση μπορεί να γίνει από μολυσμένα ψάρια, επαγγελματικές ή περιβαλλοντικές πηγές, αλλά και από αντικείμενα μέσα στο σπίτι, όπως παλιά θερμόμετρα υδραργύρου, θερμοστάτες, λαμπτήρες φθορισμού, μπαταρίες και διακόπτες. Το άρθρο εξηγεί τα συμπτώματα της δηλητηρίασης, τους κινδύνους για παιδιά και εγκύους και δίνει πρακτικές οδηγίες για το τι πρέπει να κάνετε —και τι να αποφύγετε— αν σπάσει θερμόμετρο υδραργύρου.  

Ο στοιχειακός υδράργυρος ανήκει στα βαρέα μέταλλα και έχει αργυρόλευκο χρώμα.  Είναι το μόνο μέταλλο που σε συνήθη θερμοκρασία παραμένει σε υγρή μορφή. Έχει μεγάλη πυκνότητα και είναι πολύ βαρύς. Ένα χιλιοστό του λίτρου ζυγίζει 13,534 g. Ο  υδράργυρος  και  οι ενώσεις του είναι  ιδιαίτερα  τοξικές  για  τους ανθρώπους,  τα  οικοσυστήματα  και  τα  άγρια ζώα.  Οι υψηλές  δόσεις  μπορεί  να  είναι  θανατηφόρες  για τους  ανθρώπους, αλλά ακόμη  και  σχετικά  χαμηλές δόσεις  μπορεί  να  έχουν  σοβαρές  αρνητικές νευροαναπτυξιακές επιπτώσεις, και έχουν πιθανή βλαβερή επίδραση στο καρδιαγγειακό, το ανοσολογικό και το αναπαραγωγικό σύστημα.  Μόλις απελευθερωθεί στο περιβάλλον, μέρος του υδραργύρου εξατμίζεται στον αέρα και εισέρχεται  με  την  αναπνοή  στον ανθρώπινο  οργανισμό. Όσο  υψηλότερη  είναι  η θερμοκρασία  τόσο  περισσότεροι  ατμοί  θα απελευθερωθούν  στην  ατμόσφαιρα από  τον  υγρό μεταλλικό υδράργυρο (όταν αυτός δεν βρίσκεται σε κλειστό δοχείο).  

Οι τοξικές επιδράσεις περιλαμβάνουν βλάβη του εγκεφάλου, των νεφρών, των πνευμόνων και η δηλητηρίαση από υδράργυρο μπορεί να οδηγήσει σε διάφορες αρρώστιες, όπως ακροδυνία, σύνδρομο Hunter-Russell, και ασθένεια Minamata. To σύνδρομο Hunter-Russell (δηλητηρίαση μεθυλυδραργύρου) χαρακτηρίζεται από παραισθήσεις, στένωση οπτικών παιδίων, αταξία, διαταραχή της ακοής και διαταραχές της ομιλίας. Η ασθένεια Minamata είναι ένα νευρολογικό σύνδρομο που προκαλείται από σοβαρή δηλητηρίαση με μεθυλικό υδράργυρο με αταξία, μούδιασμα στα χέρια και τα πόδια, γενική αδυναμία των μυών, στένωση του οπτικού πεδίου, καθώς και βλάβη στην ακοή και την ομιλία. Σε ακραίες περιπτώσεις, παράλυση, κώμα και θάνατος ακολουθούν μέσα σε λίγες εβδομάδες μετά από την έναρξη των συμπτωμάτων. Τα συμπτώματα, συνήθως, περιλαμβάνουν αισθητηριακές διαταραχές (όρασης, ακοής, ομιλίας), διαταραγμένη αίσθηση και έλλειψη συντονισμού. Το ποια όργανα θα προσβληθούν καθώς και η ένταση των συμπτωμάτων εξαρτάται από τη μορφή του υδράργυρου, τη δόση, και τη διάρκεια της έκθεσης.

Σε έγκυες γυναίκες, ο υδράργυρος μπορεί να περάσει μέσω του πλακούντα, όπου επηρεάζει την εμβρυϊκή ανάπτυξη εμποδίζοντας το μυαλό και το νευρικό σύστημα από τη φυσιολογική ανάπτυξη. Παιδιά που έχουν επηρεαστεί εμφανίζουν χαμηλότερη ευφυΐα και εξασθενημένη ακοή. Οι λεκτικές και κινητικές ικανότητες τους μπορεί να επιβραδυνθούν Λόγω αυτών των απειλών στο αναπτυσσόμενο έμβρυο, οι γυναίκες (ιδιαίτερα οι έγκυες) δεν πρέπει να τρώνε ψάρια μολυσμένα από υδράργυρο.

Η χρόνια έκθεση σε ίχνη του υδραργύρου οδηγεί στην συσσώρευση του στον οργανισμό. Για να απαλλαγεί ο οργανισμός από τον υδράργυρο μπορεί να απαιτηθούν μήνες ή και χρόνια. Η έκθεση σε μεγαλύτερες δόσεις μπορεί να οδηγήσει σε νεφρική βλάβη, ευερεθιστότητα, έλκη στα ούλη, σιελόρoια, μεταλλική γεύση, απώλεια της όρεξης, απώλεια μνήμης και αλλαγές της προσωπικότητας. Η εφάπαξ έκθεση σε μεγάλη δόση μπορεί να οδηγήσει σε αιφνίδιο θάνατο.

Ο ανόργανος υδράργυρος μπορεί να προκαλέσει μια αρρώστια που λέγεται ακροδυνία και παρουσιάζει τα πιο κάτω συμπτώματα:

- Στασιμότητα βάρους.

- Φωτοφοβία.

- Πολύμορφο ερύθημα.

- Οιδηματώδη άκρα.

- Υπέρταση.

- Περιφερική νευροπάθεια.

- Νεφρά (Σωληναριακή δυσλειτουργία).

Ο ανόργανος υδράργυρος δεν έχει τεκμηριωθεί ότι προκαλεί τερατογένεση, αλλά είναι γνωστό ότι μειώνει την γονιμότητα τόσο στους άντρες όσο και στις γυναίκες.

Υπάρχει τόσο μεγάλης έκτασης ρύπανση από υδράργυρο που σε πολλές χώρες οι κάτοικοι προειδοποιούνται να μην τρώνε συγκεκριμένα είδη ψαριών που πιάνονται σε όλες ή μερικές λίμνες και ποταμούς των περιοχών αυτών. Η κατανάλωση ψαριών είναι η πιο σημαντική πηγή πρόσληψης υδραργύρου για τον άνθρωπο, παρόλο που τα φυτά και τα ζώα, επίσης, περιέχουν υδράργυρο λόγω της βιοσυσσώρευσης υδραργύρου στο έδαφος, στο νερό και στην ατμόσφαιρα γενικά.

Η έκθεση σε υδράργυρο μπορεί να προκύψει επίσης με ένα από τους πιο κάτω τρόπους:

1. Την αναπνοή μολυσμένου αέρα.

2. Την κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν υπολείμματα υδραργύρου από την επεξεργασία, όπως μπορεί να συμβεί στο σιρόπι καλαμποκιού με ψηλή περιεκτικότητα φρουκτόζη.

3. Την έκθεση σε ατμούς υδραργύρου, όπως για παράδειγμα τα οδοντιατρικά αμαλγάματα.

4. Από την ακατάλληλη χρήση ή διάθεση του υδραργύρου που περιέχεται σε αντικείμενα ή όργανα, όπως είναι οι ηλεκτρικοί λαμπτήρες φθορισμού.

Κάποιες από τις δραστηριότητες του ανθρώπου μπορούν, επίσης, να αποτελέσουν πηγή μόλυνσης με τον υδράργυρο, όπως τα εργοστάσια άνθρακα τα οποία εκπέμπουν περίπου το ήμισυ της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από υδράργυρο.

Φυσικές πηγές υδραργύρου είναι τα ηφαίστεια.

Υπολογίζεται ότι περίπου τα δύο τρίτα της ρύπανσης από υδράργυρο από ανθρώπινες δραστηριότητες προέρχεται από καύση, κυρίως του άνθρακα. Άλλες πηγές υδραργύρου είναι η παραγωγή χρυσού, παραγωγή των μη σιδηρούχων μετάλλων, παραγωγή τσιμέντου, η διάθεση των αποβλήτων, παραγωγή καυστικής σόδας, χυτοσιδήρου και χάλυβα, παραγωγή υδραργύρου (κυρίως για τις ηλεκτρικές στήλες), καθώς και η καύση της βιομάζας.

Πού βρίσκεται ο υδράργυρος μέσα στο σπίτι;

Υπάρχουν πολλά προϊόντα καθημερινής χρήσης που περιέχουν υδράργυρο. Μπορεί να μην εμπεριέχουν ρίσκο για την υγεία αν χρησιμοποιηθούν μέχρις ενός σημείου και στη συνέχεια εξουδετερώνονται Αυτό είναι το σημείο όπου πρέπει να είμαστε προσεκτικοί.
     

Τα παρακάτω προϊόντα μπορεί να περιέχουν υδράργυρο:

• Θερμόμετρα υδραργύρου (πυρετού και βάσης, μαγειρικής, εξωτερικά)

• Θερμοστάτες

• Λάμπες φθορισμού, ατμών υδραργύρου και ηλεκτρονικές (οικονομικές)

• Μπαταρίες 

• Διακόπτες ή αναμεταδότες


Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει να μην χρησιμοποιούμε πια υδραργυρικά θερμόμετρα αλλά ηλεκτρονικά.

Πώς διαχέεται ο υδράργυρος στην ατμόσφαιρα; 

Ο υδράργυρος μπορεί να ελευθερωθεί στην ατμόσφαιρα από την εξάτμιση ποσότητας υδραργύρου που έχει χυθεί, την αποτέφρωση προϊόντων που περιέχουν υδράργυρο ή αφήνοντας προϊόντα που περιέχουν υδράργυρο σε χωματερές. Επίσης, γεννήτριες που καίνε κάρβουνο ελευθερώνουν υδράργυρο. Απ' τον αέρα ο υδράργυρος μπορεί να πέσει στις λίμνες και στους ποταμούς με καθίζηση.                                                              

Ποια η αντιμετώπιση της δηλητηρίασης από υδράργυρο;

Η θεραπεία εξαρτάται από την μορφή του υδραργύρου που προκάλεσε τη δηλητηρίαση, την σοβαρότητα της δηλητηρίασης και από το αν είναι οξεία ή χρόνια

Καταρχήν πρέπει να γίνει απομάκρυνση του ασθενή από τη πηγή έκθεσης. Αν η έκθεσης  είναι σοβαρή τότε πιθανό ο γιατρός να αποφασίσει να χορηγήσει κάποια χηλική ένωση που να δεσμεύσει τον υδράργυρο και να τον αποβάλει. Τέτοια φάρμακα είναι η διμερκαπρόλη και το  DMSA.  Αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη δηλητηρίαση από στοιχειακό ή ανόργανο υδράργυρο. Αντενδεικνύεται η χορήγηση τους σε δηλητηρίαση με οργανικό υδράργυρο.

Σε περίπτωση που έχετε στο σπίτι υδραργυρικό θερμόμετρο και σπάσει ή ένα οποιοδήποτε άλλο υδραργυρικό όργανο (πχ βαρόμετρο) τότε κάντε τα ακόλουθα:

1. Απομακρύνετε αμέσως τα παιδιά και τα ζώα

2. Αφήστε τα παράθυρα του δωματίου ανοικτά για τουλάχιστον δυο μέρες.

3. Μαζέψτε το υδράργυρο με ένα χαρτονάκι και τοποθετήστε τον σε μια νάιλον σακούλα. Μην χρησιμοποιήσετε ποτέ σκούπα ή οποιαδήποτε ηλεκτρική αναρροφητική σκούπα γιατί απλά θα κατακερματίσετε ακόμα περισσότερο τον υδράργυρο και δεν θα μπορείτε να το μαζέψετε και στην συνέχεια όταν αυξηθεί η θερμοκρασία στο δωμάτιο πιθανό να εξατμιστεί και να τον εισπνεύσετε.

4. Τοποθετήστε την πιο πάνω νάιλον σακούλα σε μια καινούρια νάιλον σακούλα και μετά μεταφέρατε το υλικό στο αρμόδιο τμήμα του κράτους όπου καταστρέφονται τέτοιου είδους μέταλλα. Τους λαμπτήρες φθορισμού τους παραδίνετε στα καταστήματα πώλησής τους.

5. Ποτέ δεν καθαρίζουμε τον υδράργυρο με γυμνά χέρια.

6. Ποτέ δεν χρησιμοποιούμε προϊόντα οικιακής χρήσης που περιέχουν αμμωνία ή χλωρίνη για να καθαρίσουμε το σημείο που έσπασε το θερμόμετρο.

7. Εάν δεν μπορείτε να εντοπίσετε τα σταγονίδια του υδραργύρου, χρησιμοποιήστε φακό- Το φως θα αντανακλάσει τα σταγονίδια του υδραργύρου και θα είναι ευκολότερο να τα εντοπίσουμε

8. Κλείστε τη θέρμανση- κλείστε τους ανεμιστήρες

9. Καλέστε το Κέντρο Δηλητηριάσεων εάν πιστεύετε ότι κάποιος εισέπνευσε ή έφαγε σταγονίδια υδραργύρου: 210 7793777. Ακόμα και η μικρότερη ποσότητα υδραργύρου πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένα σημαντικό ζήτημα. Εάν υποψιαζόσαστε ότι το κατοικίδιό σας εκτέθηκε σε υδράργυρο  καλέστε τον κτηνίατρό σας.

ΑΦΑΙΡΕΣΤΕ ΤΟΝ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟ ΑΠΟ ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ, ΡΟΥΧΑ ΚΑΙ ΔΕΡΜΑ  

• Εάν  έπεσε  υδράργυρος  στο  δέρμα  σας,  παπούτσια  ή  ρούχα,  μείνετε  ακίνητος/η  και  ζητήστε να σας φέρουν πλαστική σακούλα και βρεγμένο χαρτί κουζίνας. 

• Σκουπίστε  τα  ορατά  σταγονίδια  υδραργύρου  με  το  βρεγμένο  χαρτί  και  βάλτε  τα  στη  σακούλα. Ελέγξτε μήπως υπάρχει υδράργυρος στις τσέπες σας. 

• Αφαιρέστε  τα  ρυπασμένα  παπούτσια  και  ρούχα  και  τοποθετήστε  τα  στη  σακούλα. Σφραγίστε τη σακούλα. 

• Κάντε ντους.

Τι να κάνετε εάν ήδη χρησιμοποιήσατε ηλεκτρική σκούπα για να καθαρίσετε τον υδράργυρο. 

Εάν χρησιμοποιήσατε ηλεκτρική σκούπα για να καθαρίσετε τον υδράργυρο, μπορείτε είτε να την  πετάξετε  ως  επικίνδυνο  απόβλητο  υδραργύρου  είτε  να  την  καθαρίσετε  ακολουθώντας  τις  παρακάτω οδηγίες: 

• Στην περίπτωση σκούπας με σακούλα: Αφήστε τη σκούπα σε λειτουργία στη βεράντα για  τουλάχιστον μία ώρα. Μετά αλλάξτε τη σακούλα και το φίλτρο, χειριζόμενοι τα παλιά ως  επικίνδυνα απόβλητα υδραργύρου (τοποθετείστε τα σε σφραγισμένη διπλή σακούλα και  βάλτε την ένδειξη απέξω «ΠΡΟΣΟΧΗ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΥ»). 

• Στην περίπτωση σκούπας που δεν έχει σακούλα: Αφήστε  τη  σκούπα  σε λειτουργία στη  βεράντα για τουλάχιστον μία ώρα. Προσεκτικά μεταφέρετε τα υπολείμματα του κάδου σε  διπλή  πλαστική  σακούλα  και  ενεργήστε  όπως  ανωτέρω  για  τα  επικίνδυνα  απόβλητα  υδραργύρου.

  ΑΝ ΑΠΟΦΑΣΙΣΕΤΕ ΝΑ ΚΑΘΑΡΙΣΕΤΕ Ο ΙΔΙΟΣ ΤΟ ΧΩΡΟ  

• Συγκεντρώστε τα απαραίτητα αντικείμενα πριν επιχειρήσετε το καθάρισμα:  

- ελαστικά γάντια  

- προστασία για τα μάτια και μάσκα  

-  σταγονόμετρο ή σύριγγα πλαστική χωρίς την μεταλλική μύτη  

- δύο σκληρά χαρτόνια   

- μικρές πλαστικές σακούλες κατά προτίμηση τύπου φερμουάρ  

- δύο πλαστικές σακούλες σκουπιδιών  

-  ένα μεγάλο κουτί ή δίσκο πλαστικό  

- χαρτί κουζίνας  

- ευρύλαιμο δοχείο με βιδωτό καπάκι, κατά προτίμηση πλαστικό  

- κολλητική ταινία  

-  φακό  

- πλαστικό φαράσι  

• Βάλτε παλιά ρούχα και παπούτσια ώστε να τα πετάξετε σε περίπτωση που ρυπανθούν. 

• Απομακρύνετε κάθε κόσμημα και ρολόι από τα χέρια σας γιατί ο υδράργυρος ενώνεται με  τα μέταλλα. 

• Φορέστε τα γάντια και τη μάσκα. 

• Χρησιμοποιείστε το φακό για να εντοπίσετε τον υδράργυρο. Το φως αντανακλάται από τα  σταγονίδια του υδραργύρου και είναι ευκολότερο να τα εντοπίσετε. 

• Χρησιμοποιώντας τα δύο χαρτόνια συλλέξτε τα σταγονίδια (μπίλιες) του υδραργύρου στο  πλαστικό φαράσι ή σε σκληρό χαρτόνι. Εναλλακτικά χρησιμοποιήστε το σταγονόμετρο για  να τα ρουφήξετε ή την κολλητική ταινία για να κολλήσουν επάνω. 4 

• Τοποθετήστε  τα  σταγονίδια  υδραργύρου  με  προσοχή  στο  δοχείο  (κατά την μεταφορά βάλτε από κάτω το δίσκο ή το κουτί για να μην σας χυθεί ξανά υδράργυρος στο πάτωμα). Κλείστε  το  καπάκι,  σφραγίστε  το  με  ταινία  και  βάλτε  ετικέτα  με  την  ένδειξη  «ΠΡΟΣΟΧΗ  ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΣ». 

• Τοποθετείστε το δοχείο (με τον υδράργυρο) σε πλαστική σακούλα και κλείστε τη ερμητικά  με  την  ταινία.  Βάλτε  τη  σακούλα  μέσα  σε  δεύτερη  σακούλα,  σφραγίστε  εκ  νέου  και  κολλήστε ετικέτα στην εξωτερική σακούλα με την ένδειξη «ΠΡΟΣΟΧΗ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΣ». 

• Μαζέψτε  τα  σπασμένα  γυαλιά  και  τα  σπασμένα  κομμάτια  από  τις  σκληρές  επιφάνειες  (πάτωμα,  τραπέζι  κλπ)  με  σκληρό  χαρτί  και  με  αυτοκόλλητη  ταινία  τα  πολύ  μικρά  κομματάκια  π.χ.  γυαλιού,  φορώντας  πάντα  τα  ελαστικά  γάντια.  Μπορείτε  επίσης  να  χρησιμοποιήσετε  βαμβάκι  ή  βρεγμένο  χαρτί  κουζίνας  για  να  παραλάβετε  σφαιρίδια  υδραργύρου  από  ρωγμές.  Χρησιμοποιείστε  τον  φακό  και  πάλι  για  να  εντοπίσετε  τυχόν  κρυμμένα σε ρωγμές υδράργυρο.  Καθαρίστε την περιοχή με υγρό απορροφητικό χαρτί ή  πανί ή υγρά χαρτομάντιλα μιας χρήσεως. 

• Για  τον  εντοπισμό  του  υδραργύρου  μπορείτε  επίσης  αν  επιθυμείτε  να  χρησιμοποιήσετε  θείο (θειάφι) (διατίθεται σε καταστήματα ειδών κήπου) το οποίο θα ρίξετε πάνω από την  περιοχή της διαρροής. Η σκόνη θα γίνει καφέ σε επαφή με τον υδράργυρο. Συλλέξτε την  σκόνη,  όπως  και  τα  σταγονίδια    υδραργύρου.  Το  θείο  δεσμεύει  τον  υδράργυρο, μειώνοντας  την  ποσότητα  των  εκλυόμενων  ατμών. (Μην  εφαρμόζετε  σε  χαλί  ή  μαλακά  αντικείμενα). 

• Δουλεύοντας και πάλι πάνω από  το κουτί  ή  το  δίσκο,  βάλτε  τα  σπασμένα γυαλιά και  τα  σπασμένα κομμάτια σε διπλή πλαστική σακούλα και κλείστε τες ερμητικά. Στην εξωτερική  σακούλα βάλτε την ένδειξη «ΠΡΟΣΟΧΗ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΥ». 

• Τοποθετείστε όλα τα αντικείμενα που χρησιμοποιήσατε για τον καθαρισμό – το δίσκο, το  κουτί, το χαρτί, χαρτόνι, την ταινία, το βαμβάκι, το σταγονόμετρο‐σε πλαστική σακούλα. 

• Προσεκτικά αφαιρέστε τα γάντια γυρίζοντάς από την ανάποδη και τοποθετείστε και αυτά  στην  πλαστική  σακούλα.  Κλείστε  ερμητικά  τη  σακούλα  με  ταινία  και  τοποθετείστε  τη  σε  δεύτερη  πλαστική  σακούλα  στην  οποία  αφού  σφραγίσετε  βάλτε  την  ένδειξη  «ΠΡΟΣΟΧΗ  ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΥ». 

• Πλύνετε καλά τα χέρια σας και κάντε ντους. 

• Επικοινωνήστε  με  την  Πολιτική  Προστασία  του  Υπ.  Δημόσιας  Τάξης  και  Προστασίας  του  Πολίτη,  τηλ. 210 3359900, για την αποκομιδή των αποβλήτων. 

• Ποτέ μην χύνετε υδράργυρο ή αφήνετε τέτοιον να διαφύγει στην αποχέτευση. 

• Μην απορρίπτεται τον υδράργυρο στα σκουπίδια.

Καθαρισμός χαλιού 

Εάν είναι δυνατόν κόψτε το σημείο όπου έπεσε υδράργυρος. 

- Τυλίξτε το κομμάτι ώστε ο υδράργυρος να εγκλωβιστεί στο εσωτερικό. 

- Τοποθετείστε  το  κομμάτι  και  όλα  τα  αντικείμενα  που  χρησιμοποιήσατε  που  χρησιμοποιήσατε για τον καθαρισμό σε πλαστική σακούλα. Κλείστε ερμητικά τη σακούλα με ταινία  και  τοποθετείστε  τη  σε  δεύτερη  πλαστική  σακούλα  στην  οποία  αφού  σφραγίσετε  βάλτε  την  ένδειξη «ΠΡΟΣΟΧΗ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΥ». 

Στην περίπτωση που δεν θέλετε να κόψετε το χαλί. 

- Χρησιμοποιείστε  βαμβάκι,  βρεγμένο  χαρτί  κουζίνας  ή  σταγονόμετρο  για  να  μαζέψετε  τα  σταγονίδια υδραργύρου. 

- Τοποθετείστε  όλα  τα  αντικείμενα  που  χρησιμοποιήσατε  που  χρησιμοποιήσατε  για  τον  καθαρισμό ‐σε πλαστική σακούλα. Κλείστε ερμητικά τη σακούλα με ταινία και τοποθετείστε τη σε  δεύτερη  πλαστική  σακούλα  στην  οποία  αφού  σφραγίσετε  βάλτε  την  ένδειξη  «ΠΡΟΣΟΧΗ  ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΔΡΑΡΓΥΡΟΥ».

Διαβάστε επίσης

Η δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα μπορεί να προκαλεί απώλεια μνήμης, αλλεργικές αντιδράσεις, πίεση, κατάθλιψη, αλλαγή συμπεριφοράς, κούραση, αϋπνία και αύξηση χοληστερίνης. Αποτοξίνωση και πρόληψη

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2015 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026

Βίντεο σοκ: Φορτιστής power bank άρπαξε φωτιά μέσα σε ασανσέρ με γυναίκα εγκλωβισμένη (video)

 medlabnews.gr iatrikanea 

Στιγμές τρόμου έζησε γυναίκα στη Ρωσία, όταν power bank που είχε μέσα στην τσάντα της πήρε φωτιά ενώ βρισκόταν μέσα σε ασανσέρ πολυκατοικίας.

Το περιστατικό σημειώθηκε στην πόλη Σουργκούτ και καταγράφηκε από κάμερα ασφαλείας. Η γυναίκα μπαίνει στο ασανσέρ κρατώντας την τσάντα της, όταν ξαφνικά αρχίζουν να βγαίνουν καπνοί από το εσωτερικό της. Λίγα δευτερόλεπτα αργότερα, το power bank αναφλέγεται, προκαλώντας φλόγες και πυκνό καπνό στον μικρό κλειστό χώρο.

Στο βίντεο φαίνεται η γυναίκα να πετά την τσάντα στο πάτωμα και να προσπαθεί να απομακρυνθεί, ενώ το ασανσέρ γεμίζει καπνούς. Οι πόρτες άνοιξαν εγκαίρως και η γυναίκα κατάφερε να βγει χωρίς να αναφερθεί σοβαρός τραυματισμός.

Το συμβάν επαναφέρει στο προσκήνιο τους κινδύνους από τις μπαταρίες λιθίου που χρησιμοποιούνται σε κινητά, φορητούς φορτιστές και power banks. Οι μπαταρίες αυτές, εάν είναι ελαττωματικές, χτυπημένες, υπερθερμασμένες ή κακής ποιότητας, μπορεί να αναφλεγούν ή να εκλύσουν τοξικούς καπνούς. Η αυστραλιανή αρχή Product Safety αναφέρει ότι οι μπαταρίες λιθίου σε power banks μπορεί να είναι ιδιαίτερα εύφλεκτες και, αν έχουν κατασκευαστεί, χρησιμοποιηθεί ή αποθηκευτεί λανθασμένα, μπορεί να πιάσουν φωτιά, να εκραγούν ή να εκλύσουν τοξικό αέριο.

Ανάλογες προειδοποιήσεις έχουν εκδώσει και αρχές ασφάλειας προϊόντων στις ΗΠΑ. Η CPSC έχει ανακοινώσει ανακλήσεις power banks λόγω κινδύνου υπερθέρμανσης και ανάφλεξης, με αναφορές για εγκαύματα, υλικές ζημιές και, σε άλλη υπόθεση, έναν θάνατο μετά από έκρηξη φορητής μπαταρίας.

Τι πρέπει να προσέχουμε με τα power banks

Δεν πρέπει να χρησιμοποιούμε power bank που έχει φουσκώσει, έχει πέσει, έχει ρωγμές, μυρίζει περίεργα ή ζεσταίνεται ασυνήθιστα. Η NFPA συνιστά να σταματά η χρήση συσκευής όταν η μπαταρία δείχνει σημάδια βλάβης και να χρησιμοποιείται μόνο κατάλληλος εξοπλισμός φόρτισης.

Επίσης, δεν αφήνουμε power bank να φορτίζει χωρίς επίβλεψη, μέσα σε τσάντα, κάτω από μαξιλάρια ή σε σημεία με υψηλή θερμοκρασία. Σε αεροπορικά ταξίδια, η FAA αναφέρει ότι τα power banks και οι εφεδρικές μπαταρίες λιθίου πρέπει να μεταφέρονται στην καμπίνα και όχι στις παραδοτέες αποσκευές, με προστατευμένους ακροδέκτες ώστε να αποφεύγεται βραχυκύκλωμα.

😱 A woman found herself trapped in a burning elevator after her power bank suddenly caught fire inside a residential building

The elevator quickly filled with smoke, but she managed to escape on her own. pic.twitter.com/8iSOQmWTp4

— NEXTA (@nexta_tv) May 22, 2026

Ανέβηκε η πίεση; Τι να κάνετε, τι να αποφύγετε και πότε είναι υπερτασική κρίση

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Αν ανέβηκε η πίεση, το πρώτο που χρειάζεται είναι ψυχραιμία, σωστή επανάληψη της μέτρησης και αξιολόγηση των συμπτωμάτων. Η αυξημένη αρτηριακή πίεση δεν σημαίνει πάντα άμεσο κίνδυνο εγκεφαλικού, ενώ η πρόχειρη λήψη επιπλέον αντιυπερτασικών ή υπογλώσσιων φαρμάκων χωρίς ιατρική οδηγία μπορεί να προκαλέσει απότομη πτώση της πίεσης και να μειώσει την αιμάτωση καρδιάς ή εγκεφάλου. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η υπέρταση, ποια συμπτώματα μπορεί να τη συνοδεύουν, τι είναι η υπερτασική κρίση και πότε χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια. 

Η μακροχρόνια αυξημένη αρτηριακή πίεση, προκαλεί αρτηριοσκλήρυνση με αποτέλεσμα την στένωση ή απόφραξη των αρτηριών και μειωμένη αιμάτωση σημαντικών οργάνων που μπορεί να οδηγήσει σε ισχαιμία της καρδιάς (στεφανιαία νόσος, στηθάγχη ή έμφραγμα) ή του εγκεφάλου (εγκεφαλικό επεισόδιο) ή σε νεφρική βλάβη.

Η αυξημένη πίεση αναγκάζει την καρδιά να δουλεύει πιο σκληρά για να προωθηθεί το αίμα σε όλα τα όργανα του σώματος.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε πάχυνση των τοιχωμάτων της καρδιάς (υπερτροφία) και σταδιακά, όσο η αρτηριακή πίεση παραμένει υψηλή, μπορεί να προκαλέσει καρδιακή ανεπάρκεια (μια κατάσταση που η καρδιά δυσκολεύεται να στείλει αρκετό αίμα στα όργανα του σώματος).

Αρτηριακή υπέρταση είναι η αύξηση της αρτηριακής πίεσης (της πίεσης του αίματος που κυκλοφορεί στις αρτηρίες) σε επίπεδα που μακροχρόνια συνεπάγονται αύξηση του κινδύνου ασθένειας και θανάτου από καρδιαγγειακά νοσήματα (όπως είναι το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και η στηθάγχη ή το έμφραγμα). Όσο υψηλότερη είναι η συστολική (μεγίστη, "μεγάλη") και/ή η διαστολική (ελαχίστη, "μικρή") πίεση, τόσο αυξάνει και ο κίνδυνος. Ωστόσο, τα όρια της αρτηριακής πίεσης που διακρίνουν τα φυσιολογικά από τα υπερτασικά άτομα είναι εκείνα κάτω από τα οποία η ελάττωση της αρτηριακής πίεσης με θεραπευτική παρέμβαση εξουδετερώνει τον κίνδυνο σε επίπεδο πληθυσμού.

Οι Έλληνες, διατρέχουμε τον υψηλότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα μεταξύ των χωρών της Μεσογείου, καθώς όπως τονίζουν οι επιστήμονες έχουν εγκαταλείψει τον παραδοσιακό τρόπο διατροφής και ζωής. 

Το 45-50% του πληθυσμού είναι καπνιστές, έως και το 1/3 του πληθυσμού είναι παχύσαρκοι, το 10% πάσχει από διαβήτη και το 1/3 των Ελλήνων έχει αυξημένη αρτηριακή πίεση. Το αποτέλεσμα είναι στην Ελλάδα να έχουμε 20.000 νέα εμφράγματα ετησίως

Φυσιολογικές τιμές της πίεσης

Η Αμερικανική Ένωση για την Καρδιά (American Heart Association - ΑΗΑ) έχει ορίσει ως εξής τις ακόλουθες τιμές πίεσης του αίματος (σε mmHg):

Φυσιολογική αρτηριακή πίεση: 

Κάτω από 120 η συστολική και κάτω από 80 η διαστολική
Προϋπέρταση: 120-139 η συστολική και 80-89 η διαστολική
Υπέρταση Στάδιο 1: 140-159 η συστολική και 90-99 η διαστολική
Υπέρταση Στάδιο 2: 160 και πάνω η συστολική και 100 και πάνω η διαστολική

Συμπτώματα που μπορεί να οφείλονται σε αυξημένη πίεση:

• πονοκέφαλος
• ίλιγγος
• ρινορραγία
• ταχυκαρδία ή καρδιακή αρρυθμία
• κόπωση
• έξαψη
• λαχάνιασμα λόγω σωματικής προσπάθεια, συστήνεται να πηγαίνουμε για μέτρηση της αρτηριακής πίεσης στο γιατρό.

Όταν η πίεση βρεθεί αυξημένη μήπως πρέπει να πάρω συμπληρωματικά κάποιο φάρμακο;

• Η θεραπεία της υπέρτασης δεν είναι όπως η ασπιρίνη στον πονοκέφαλο. Η χορήγηση συμπληρωματικών φαρμάκων όταν η πίεση βρεθεί αυξημένη, είναι απόλυτα λανθασμένη τακτική και πρέπει να αποφεύγεται. Αυξημένη πίεση δε σημαίνει ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος εγκεφαλικού επεισοδίου. Οι δυσμενείς επιδράσεις της πίεσης είναι μακροχρόνιες, όπως περίπου οι δυσμενείς επιδράσεις του καπνίσματος.

• Μην πανικοβάλλεστε αν διαπιστώσετε ότι αυξήθηκε η πίεση σας. Συνήθως η αύξηση είναι παροδική και πολλές φορές οφείλεται σε κάποιο άλλο πρόβλημα που προκαλεί αναστάτωση. Επαναλάβετε τη μέτρηση λίγο αργότερα και αν δείτε ότι αυτή επιμένει, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.

Τι είναι η υπερτασική κρίση και πως αντιμετωπίζεται;

Ένα επεισόδιο υπερτασικής κρίσης (επείγουσα ιατρική κατάσταση) είναι όταν η αρτηριακή πίεση είναι πάνω από 180 η “μεγάλη πίεση” (συστολική), ή πάνω από 110 η “μικρή πίεση” (διαστολική).

• Είναι συνηθισμένη τακτική, όταν η πίεση βρίσκεται πολύ αυξημένη σε τυχαία μέτρηση με αφορμή κάποιο σύμπτωμα (π.χ. πονοκέφαλο ή ζάλη) να χορηγείται «εκτάκτως» κάποιο αντιυπερτασικό χάπι, συχνά υπογλώσσιο. Η τακτική αυτή δεν είναι σωστή και οφείλεται στην απαρχαιωμένη αντίληψη ότι τα εγκεφαλικά επεισόδια προκαλούνται από ρήξη κάποιας αρτηρίας του εγκεφάλου και αιμορραγία λόγω της απότομης αύξησης της πίεσης.

• Ο κίνδυνος απ' την υπέρταση είναι μακροχρόνιος και όχι στιγμιαίος. Με τα χρόνια, η αυξημένη πίεση προκαλεί σκλήρυνση των αρτηριών (αρτηριοσκλήρυνση) και στένωση του αυλού τους από την προοδευτική εναπόθεση χοληστερίνης και ασβεστίου (αθηρωμάτωση). Το αποτέλεσμα είναι τελικά η απόφραξη (θρόμβωση) του αγγείου π.χ. στην καρδιά (οπότε συμβαίνει έμφραγμα) ή στον εγκέφαλο (εγκεφαλικό επεισόδιο). Κατά κανόνα, λοιπόν, η υπέρταση δεν προκαλεί αιμορραγία στον εγκέφαλο αλλά θρομβωτικό εγκεφαλικό επεισόδιο, το οποίο είναι αποτέλεσμα μακροχρόνιας και όχι απότομης αύξησης της πίεσης.

• Η χρησιμοποίηση υπογλώσσιων χαπιών για την ταχεία μείωση της πίεσης όχι μόνο δεν ωφελεί, αλλά λόγω της απότομης και μεγάλης πτώσης της πίεσης που προκαλεί μπορεί να ελαττώσει την παροχή αίματος από τις στενωμένες αρτηρίες με αποτέλεσμα έμφραγμα ή εγκεφαλικό επεισόδιο, ιδίως σε ηλικιωμένους ή αρρώστους με αρτηριοσκλήρυνση. 
Γενικά, υπογλώσσια φάρμακα δεν χρησιμοποιούνται στην υπέρταση, αλλά μόνο στη στηθάγχη (πόνος στο στήθος από ισχαιμία της καρδιάς).

• Επείγουσα αντιμετώπιση της πίεσης απαιτείται μόνο σε σπάνιες και σοβαρές καταστάσεις στις οποίες χρειάζεται νοσηλεία στο νοσοκομείο. Στις περιπτώσεις αυτές η μεγάλη αύξηση της πίεσης συνήθως συνοδεύεται από πόνο στο στήθος ή δυσκολία στην αναπνοή ή άλλα σοβαρά συμπτώματα, οπότε η κατάσταση χρειάζεται άμεση αξιολόγηση από γιατρό.

• Η χορήγηση καπτοπρίλης από το στόμα αποτελεί ένα απλό και αποτελεσματικό τρόπο αντιμετώπισης της υπερτασικής κρίσης. Χορηγείται υπογλωσσίως ή μασιέται και καταπίνεται. Τα αποτελέσματα εμφανίζονται μετά από 10-30 λεπτά.  Η καπτοπρίλη ήταν ο πρώτος ενεργός από το στόμα αναστολέας του μετατρεπτικού ενζύμου που μελετήθηκε και έχει εγκριθεί για χρησιμοποίηση στην υπέρταση και τη καρδιακή ανεπάρκεια. Ο δεύτερος αναστολέας του μετατρεπτικού ενζύμου από το στόμα που εγκρίθηκε για κλινική χρήση στις ΗΠΑ είναι η εναλαπρίλη που δεν περιέχει σουλφυδρύλιο στο μόριο της (S1-Ι-[1-ethoxycarboxyl-3-phenylpropyi]-L-proline). To φάρμακο αυτό εγκρίθηκε προς χρήση σε ασθενείς με υπέρταση και σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια. Ο τρίτος αναστολέας του μετατρεπτικού ενζύμου που εγκρίθηκε προς χρήση είναι η λισινοπρίλη (S-l-[N2-carboxyl-3-phenylpro-pyl)-L-Lysyl]-L-proline dihydrate). Περίπου ποσοστό 15 με 25% της λισινοπρίλης απορροφάται μετά τη λήψη από το στόμα.

Ας μη λησμονούμε πως οι ασθενείς με υπέρταση μπορεί να έχουν ταυτόχρονα υπερλιπιδαιμία, σακχαρώδη διαβήτη και αθηρωμάτωση. Η θεραπευτική αντιμετώπιση πρέπει να είναι σφαιρική και να έχει ως στόχο την εξάλειψη των παραγόντων που αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης εμφράγματος ή εγκεφαλικού επεισοδίου.

Νεαρής ηλικίας άτομα, τα οποία μόνο σημάδια πιθανής υπέρτασης έχουν ή ανησυχούν για λόγους κληρονομικότητας, δεν χρειάζεται να στραφούν από νωρίς στα φάρμακα. 

Ριζικές και μόνιμες αλλαγές στην διατροφή και στον τρόπο ζωής μπορούν να κρατήσουν μακριά τις ασθένειες με τις οποίες συνδέεται η αρτηριακή πίεση.

Διατροφή

Το κάλιο, είναι μία από τις ουσίες που μπορούν να επηρεάσουν την αρτηριακή πίεση, ενώ όσο μειωμένη είναι η πρόσληψη νατρίου (από αλάτι) τόσο καλύτερα μπορεί να είναι τα αποτελέσματα. Επειδή, όμως, το κάλιο δεν αποθηκεύεται στον οργανισμό είναι απαραίτητη η καθημερινή του πρόσληψη από φρούτα και λαχανικά, όπως καρπούζι, πεπόνι, πορτοκάλι, μπανάνα, κεράσια, μούσμουλα, ροδάκινα, βερίκοκα, κάρδαμο, ρόκα, σέλινο, μαϊντανό. Αντίστοιχα, το νάτριο που προσλαμβάνει κανείς πρέπει να είναι λιγότερο από 3,8 γραμμάρια την ημέρα. Το σκόρδο, στο οποίο αναφέρεται συχνά ο λαός ως «βάλσαμο» για την πίεση, έχει πράγματι μία ουσία, την αλισίνη, η οποία, πέρα από την χαρακτηριστική μυρωδιά που του δίνει, δρα στο ενδοθήλιο των αιμοφόρων αγγείων εξομαλύνοντας την λειτουργία τους. Ωστόσο, για να υπάρξει ικανοποιητικό αποτέλεσμα στην μείωση της πίεσης, θα πρέπει κανείς να καταναλώνει τουλάχιστον έξι με οκτώ σκελίδες σκόρδου καθημερινά –πράγμα σχεδόν απίθανο.

Διατροφή χαμηλή σε υδατάνθρακες (ψωμί, ζυμαρικά, ζάχαρη, όσπρια) μπορεί να ωφελήσει σε μείωση της αρτηριακής πίεσης. Άλλωστε, ωφέλιμη για την αρτηριακή πίεση είναι και μείωση πρόσληψης κορεσμένων/ζωικών λιπαρών στο ελάχιστο. Επίσης πέρα από το αλάτι, είναι απαραίτητο να περιοριστεί το αλκοόλ και ο καφές.

Άσκηση

Η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας μπορεί να βοηθήσει πολύ άτομα που πάσχουν από αρτηριακή πίεση. Συγκεκριμένα, «30 λεπτά αερόβιας άσκησης την ημέρα με τη μορφή περιπάτου ή γρήγορου βαδίσματος ή ελαφρού τρεξίματος (μόνο σε ασθενείς που μπορούν), 4-5 φορές την εβδομάδα προτείνονται στα πλαίσια των αλλαγών στον τρόπο ζωής ασθενών με αρτηριακή υπέρταση».

Διαβάστε επίσης

• 17 ωφέλιμες τροφές για την υγεία της καρδιάς
• Σκόρδο, ένα φάρμακο της φύσης για την καρδιά, την υπέρταση, κατά των λοιμώξεων και του καρκίνου του παχέως εντέρου
• WHO World Health Day - Υπέρταση (ανασκόπηση)
• Αλλαγές στον τρόπο που μετράμε τη πίεση. Με πόσο έχουμε υπέρταση; Οδηγίες για τη σωστή μέτρηση της πίεσης

Πρώτη δημοσίευση: Αύγουστος 2013 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης, M.D.

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 17 Μαΐου 2026